Kalp dostu mangal keyfi için 6 öneri
Yaz akşamlarının vazgeçilmezlerinden biri olan mangal, doğru tercihler yapılmadığında kalp sağlığı açısından bazı riskleri de beraberinde getirebiliyor. Mangal sofrasında seçilen besinlerden kullanılan soslara, pişirme biçiminden porsiyonlara kadar pek çok detayın önemli olduğuna dikkat çeken Anadolu Sağlık Ataşehir Tıp Merkezi’nden Kardiyoloji ve İç Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Nevrez Koylan, “Fazla yağlı etler, işlenmiş ürünler, yüksek tuz tüketimi ve yanlış pişirme yöntemleri; hipertansiyon, kolesterol yüksekliği ve damar hastalıkları açısından risk oluşturuyor” dedi.
Küçük değişikliklerle mangal sofralarını lezzetten büyük ödün vermeden daha kalp dostu hale getirmenin mümkün olduğunu vurgulayan Anadolu Sağlık Ataşehir Tıp Merkezi’nden Kardiyoloji ve İç Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Nevrez Koylan, “Önemli olan sofrayı tamamen değiştirmek değil; kullanılan içerikleri, pişirme yöntemlerini ve porsiyonları daha bilinçli seçmek. Çünkü çoğu zaman sorun mangalın kendisinden değil, işlenmiş et ürünleri, aşırı tuzlu soslar, yanmış ve kömürleşmiş etler, şekerli içecekler ve büyük porsiyonlardan kaynaklanıyor. Amerikan Kalp Derneği’ne göre aşırı sodyum ve doymuş yağ tüketimi hipertansiyon ve kardiyovasküler hastalık riskini artırıyor. Bu nedenle mangalda ne kadar yediğiniz kadar, neyi nasıl hazırladığınız da önemli” dedi.
Kardiyoloji ve İç Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Nevrez Koylan, mangal sofralarını daha sağlıklı hale getirmenin 6 yolunu anlattı.
Doğru proteinleri tercih edin
Sağlıklı bir mangalın temelinde doğru protein seçimi yer alıyor. Izgara balık, derisiz tavuk, hindi eti ve az yağlı kırmızı et daha iyi seçenekler arasında bulunurken; sucuk, salam, sosis ve diğer işlenmiş et ürünlerinin daha sınırlı tüketilmesi öneriliyor. Özellikle işlenmiş etler, yüksek sodyum ve koruyucu içerikleri nedeniyle kalp sağlığı açısından daha fazla risk taşıyabiliyor.
Eti yüksek ateşte yakmayın
Mangalda en sık yapılan hatalardan biri, eti doğrudan yüksek alevde ve uzun süre pişirmek. Yüksek ısıda kömürleşen etlerde heterosiklik aminler (HCA) ve polisiklik aromatik hidrokarbonlar (PAH) adı verilen zararlı bileşikler oluşabiliyor ve bu maddeler uzun vadede sağlık açısından risk yaratabiliyor. Daha sağlıklı bir pişirme için eti doğrudan aleve temas ettirmemek, orta ısıda pişirmek, sık sık çevirmek ve kömürleşmiş bölümleri tüketmemek önem taşıyor. Limon, sarımsak, zeytinyağı ve baharatlarla yapılan marinasyon ise bir yandan lezzeti artırırken diğer yandan da zararlı bileşiklerin oluşumunu azaltmaya yardımcı olabilir.
Sebzelere sofrada daha fazla yer açın
Birçok mangal sofrasında sebzeler geri planda kalsa da renkli sebzeler, sofraya hem denge hem de besleyicilik kazandıran önemli seçenekler arasında yer alıyor. Kabak, biber, domates, soğan, patlıcan ve mantar gibi sebzeler lif ve antioksidan içerikleriyle öne çıkarken, daha uzun süre tokluk hissi sağlayabilir ve öğünün kalori yoğunluğunu azaltabilir. Akdeniz tipi beslenme yaklaşımı da sebze ağırlıklı beslenmenin kalp sağlığı üzerindeki olumlu etkilerini destekliyor.
Sos ve tuz tüketimine dikkat edin
Mangal sofralarının en masum görünen detaylarından biri soslar olabilir. Ancak hazır barbekü sosları, ketçaplar ve işlenmiş çeşniler bazen yüksek miktarda tuz, şeker, katkı maddesi ve doymuş yağ içerebilir. Daha iyi alternatifler arasında zeytinyağı, yoğurt bazlı hafif soslar, limon, kekik, kimyon, sarımsak ve taze otlar yer alır. Özellikle hipertansiyonu olan bireylerde aşırı sodyum tüketimi kan basıncını yükseltebilir.
Şekerli içecekleri sınırlayın
Mangal sofralarında çoğu zaman gazlı ve şekerli içecekler tercih ediliyor. Ancak bu içecekler gereksiz kalori yükü oluşturabilir, kan şekerini hızla yükseltebilir ve trigliserit seviyelerini artırabilir. Daha iyi seçenekler arasında limonlu su, naneli ayran, şekersiz soğuk çay, maden suyu ve salatalıklı su yer alır. Yaz aylarında sıvı kaybı da önemli olduğu için düzenli su tüketimi ihmal edilmemeli.
Porsiyon kontrolünü unutmayın
Sağlıklı seçimler yapmak önemli ama porsiyon kontrolü de en az bunun kadar değerli. Bazen sorun yalnızca ne yediğimiz değil ne kadar yediğimiz oluyor. Pratik öneriler arasında tabağın yarısını sebzelerin oluşturması, eti yavaş yemenin tokluk hissini artırması, küçük tabak kullanmanın porsiyon kontrolüne yardımcı olması ve sürekli atıştırmak yerine düzenli beslenme yer alır. Kalp dostu beslenme genellikle yasaklarla değil, dengeyle ilgilidir.
